Governance

Intern toezichthouden is een vak

Het vak van intern toezichthouder heeft zich de laatste jaren sterk ontwikkeld. Deze ontwikkeling is in een stroomversnelling gebracht door de (ten minste) functionele scheiding van bestuur en intern toezicht met de komst van de Wet goed onderwijs, goed bestuur (2010). De rol van bestuur – en zeker ook intern toezicht – heeft daarbij de laatste jaren menigmaal onder een maatschappelijk vergrootglas gelegen. Niet in de laatste plaats bij (een vermoeden van) schandalen.

In het spreken over intern toezicht zien we daarnaast ook de dilemma’s waarmee toezichthouders te maken krijgen en de toenemende verantwoordelijkheid die hen wordt toegedicht. Deze ontwikkelingen vragen erom dat intern toezichthouders zich blijven bekwamen in hun vak. Om zowel op het niveau van kennis, bijvoorbeeld van een wijzigend onderzoekskader van de inspectie, als op het niveau van vaardigheden te kunnen voldoen aan eisen aan professioneel intern toezicht.

Duurzame aandacht voor professionalisering

De codes goed bestuur in het funderend onderwijs (VO 2019; PO 2020) en de code goed toezicht (VTOI-NVTK 2020) roepen de intern toezichthouder dan ook op tot duurzame aandacht voor de eigen professionalisering. Onder meer in de vorm van een periodieke (jaarlijkse) evaluatie van het eigen functioneren als collectief, als individueel lid en het samenspel met bestuur en andere belanghebbenden. De uitkomsten daarvan dienen te worden besproken met bestuur (en medezeggenschap). Deze evaluatie moet ten minste eens per drie jaar (of vier jaar conform code goed toezicht) worden begeleid door een onafhankelijke externe begeleider.

Dezelfde codes suggereren in hun uitwerking (PO) en good practice (VO) dat het intern toezicht (en bestuur) jaarlijks zijn professionaliseringsbehoeften inventariseert en vastlegt in een opleidingsplan. Hieraan voegt de code goed toezicht toe dat de intern toezichthouder eens in de vier jaar een collegiale visitatie moet (laten) uitvoeren.

Wat kunnen wij voor u betekenen?

B&T heeft veel ervaring met begeleiding van evaluaties van intern toezichthoudende organen en de opleiding van toezichthouders. Wij kunnen:

  • evaluaties (helpen) voorbereiden, begeleiden en uitwerken;
  • onze RvT-reflector inzetten (binnen begeleide evaluatie, of als ‘los’ instrument);
  • helpen een professionaliseringsagenda op te stellen;
  • trainingen en workshops verzorgen gericht op professionalisering van intern toezicht (en bestuur), waaronder:
    • training samenspel in de governancedriehoek
    • leergang voor startende toezichthouders (drie themabijeenkomsten)
    • actualiteitencollege codes goed bestuur en toezicht
    • training toezicht op onderwijskwaliteit (altijd afgestemd op actueel onderzoekskader)
    • workshop ontwikkeling van toezichtvisie en toetsingskader

Waarom B&T?

De adviseurs van B&T hebben jarenlange ervaring op het brede terrein van governance. We hebben de ontwikkeling van het vak van intern toezichthouder van dichtbij gevolgd en beschikken over actuele kennis. Deze kennis ontsluiten wij ook in publicaties voor de sector. Onze adviseurs weten hun vakinhoudelijke expertise te combineren met een groot gevoel voor uw specifieke context en leer- en ontwikkelvragen. Die vragen staan centraal, zowel binnen (begeleide) evaluaties als in onze opleidingspraktijk.

Meer weten?

Heeft u vragen of wilt u eens van gedachten wisselen over een vraagstuk op het terrein van intern toezichthouden? Neem dan gerust contact met ons op.
Lees ook het Linkedin-artikel van adviseur Joost Janssen: De preventieparadox van raden van toezicht

Gerelateerd nieuws

Proportioneel handelen door de intern toezichthouder

Hoe geven intern toezichthouders op een goede manier invulling aan het bewust, proportioneel en situationeel handelen in hun toezicht op de kwaliteit van het bestuurlijk optreden? En wat betekent dit voor de rol van leiders in onderwijsorganisaties?

12
nov
Ziet u door de bomen van codes het bos van good governance nog?

In het onderwijs bestaan verschillende governancecodes. En die worden ook nog eens geregeld aangepast. Ziet u door de bomen het bos nog? Adviseurs Jos van Elderen en Joost Janssen scheppen overzicht.

01
apr
Belang van toezicht houden, juist in coronatijd

Wat betekenen de nieuwe omstandigheden van de coronacrisis voor toezichthouders in het onderwijs? Wat zijn de rollen van de toezichthouder en de bestuurder? Is er ruimte om te klankborden? Is er voldoende oog voor de huidige positie van de bestuurder? Hoe is het overleg nu ingericht?

07
apr

Whitepaper

Intern toezicht op onderwijs­kwaliteit in het primair onderwijs

Whitepaper

Intern toezicht op onderwijs­kwaliteit in het voortgezet onderwijs

Whitepaper

Professionalise­ring van intern toezicht